Borderline
Borderline (zaburzenie osobowości z pogranicza, BPD) to zaburzenie osobowości charakteryzujące się niestabilnością emocji, obrazu siebie i relacji z innymi oraz impulsywnością. W ICD-10 opisane jako osobowość chwiejna emocjonalnie typu borderline (F60.31).
- #borderline
- #bpd
- #zaburzenia osobowości
- #dbt
Osoby z borderline przeżywają emocje bardzo intensywnie i długo wracają do równowagi. Relacje często przechodzą od idealizacji do dewaluacji, a silny lęk przed odrzuceniem może prowadzić do zachowań, które paradoksalnie oddalają bliskich.
Główne cechy według DSM-5
Do rozpoznania potrzeba co najmniej pięciu z dziewięciu kryteriów, m.in.:
- intensywnych starań, by uniknąć prawdziwego lub wyobrażonego opuszczenia,
- niestabilnych, burzliwych związków,
- zaburzonego, niestałego obrazu siebie,
- impulsywności w obszarach potencjalnie szkodliwych,
- nawracających zachowań samobójczych lub samookaleczeń,
- chwiejności afektywnej i przewlekłego poczucia pustki,
- trudności z kontrolowaniem gniewu,
- przejściowych, związanych ze stresem myśli paranoicznych lub objawów dysocjacyjnych.
Leczenie i rokowanie
Borderline dobrze odpowiada na specjalistyczną psychoterapię. Najlepiej przebadana jest terapia dialektyczno-behawioralna (DBT), skuteczne są także m.in. terapia oparta na mentalizacji (MBT), terapia schematu i terapia skoncentrowana na przeniesieniu (TFP). Leki stosuje się pomocniczo, na wybrane objawy. U wielu osób nasilenie objawów z czasem wyraźnie słabnie.
W sytuacji myśli samobójczych należy szukać natychmiastowej pomocy (112 lub całodobowa linia 800 70 2222). Więcej przeczytasz w artykułach Osobowość borderline (BPD) i Terapia dialektyczno-behawioralna (DBT).